Dị Ứng Thuốc Là Gì? Nó Có Huy Hiểm Đến Tính Mạng Không?

0
499
dị ứng thuốc

Dị ứng thuốc là trường hợp thuốc không thể dung nạp vào cơ thể. Không những không phát huy được công dụng mà còn phản ứng ngược lại và gây hại cơ thể. Dị ứng thuốc thực tế là phản ứng của cơ thể. Hãy cùng tìm hiểu về phản ứng này thông qua bài viết sau đây nhé!

1. Dị ứng thuốc là gì?

Dị ứng thuốc thật sự rất hiếm và do hệ thống miễn dịch gây ra. Phản ứng dị ứng là một phản ứng bất thường của hệ thống miễn dịch đối với một chất. Công việc của hệ thống miễn dịch là tìm ra các chất lạ, chẳng hạn như vi rút và vi khuẩn và loại bỏ chúng. 

Thông thường, phản ứng này bảo vệ chúng ta khỏi các bệnh nguy hiểm. Những người bị dị ứng thuốc có hệ thống miễn dịch quá nhạy cảm. Hệ thống miễn dịch của họ phản ứng với thuốc như thể nó là một kẻ xâm lược.

Hệ thống miễn dịch của cơ thể tạo ra các kháng thể được gọi là kháng thể Immunoglobulin E (IgE). Các kháng thể IgE này phản ứng với các chất và gây ra các triệu chứng dị ứng .

Nguyên nhân nào gây ra phản ứng có hại với thuốc?

Có hai loại phản ứng phụ đối với thuốc:

  • Phản ứng dị ứng thực sự liên quan đến hệ thống miễn dịch và IgE. Đây là trường hợp hiếm, chỉ xảy ra đối với một số người. 
  • Phản ứng không dị ứng: Những phản ứng này không liên quan đến phản ứng dị ứng hoặc miễn dịch đối với thuốc.

2. Làm thế nào để bác sĩ chẩn đoán dị ứng thuốc?

Nếu bạn nghĩ rằng bạn có thể bị dị ứng với một loại thuốc, hãy nói với bác sĩ của bạn. Họ có thể khuyên bạn nên đến gặp bác sĩ chuyên khoa dị ứng (bác sĩ chuyên về dị ứng). Các bác sĩ dị ứng thường đưa ra chẩn đoán dựa trên tiền sử của bệnh nhân và các triệu chứng liên quan. Nó được gọi là “chẩn đoán lâm sàng”.

Trong nhiều trường hợp, bệnh nhân có thể bị phản ứng khi dùng nhiều loại thuốc cùng một lúc. Khi ấy, trừ khi bác sĩ dị ứng có thể xác định bệnh nhân này dị ứng với một trong các loại thuốc. Nhưng có thể không có cách nào để biết loại thuốc nào gây ra. Sau đó, bác sĩ có thể đề nghị ngừng thuốc hoặc ngừng các loại thuốc đáng ngờ.

Các xét nghiệm dị ứng chỉ có thể hữu ích khi phản ứng đó là phản ứng dị ứng thực sự. Đối với các loại thuốc cụ thể, xét nghiệm có sẵn để kiểm tra IgE. Bác sĩ sẽ xem xét tiền sử bệnh, các triệu chứng của bạn và bất kỳ kết quả xét nghiệm nào để đưa ra chẩn đoán. Một trong những xét nghiệm đáng tin cậy nhất là xét nghiệm dị ứng với penicillin.

dị ứng thuốc
Các bác sĩ chuyên khoa sẽ thực hiện các cuộc xét nghiệm để đưa ra chẩn đoán

Đôi khi bác sĩ chuyên khoa dị ứng sẽ thử thuốc. Thử thuốc là một thử nghiệm trong đó bác sĩ sẽ cho bạn một lượng nhỏ thuốc với liều lượng từ từ và quan sát bạn để theo dõi phản ứng.

Nếu bạn bị dị ứng thực sự hoặc nghi ngờ dị ứng với thuốc, hãy ngừng dùng loại thuốc đó.

3. Dấu hiệu của một phản ứng từ dị ứng thuốc là gì?

Dị ứng thực sự với thuốc chỉ xảy ra ở một tỷ lệ nhỏ. Các loại phản ứng miễn dịch khác với thuốc cũng có thể xảy ra.

Phản ứng dị ứng thuốc cổ điển

Những phản ứng này xảy ra giống như các loại tình trạng dị ứng khác như hen suyễn. Điều khác biệt là thuốc đi vào toàn bộ cơ thể thay vì chỉ đi vào đường hô hấp. Do đó, nó tạo ra phản ứng dị ứng khắp cơ thể. Các triệu chứng cổ điển của loại phản ứng này là:

Phản ứng da

Dạng phổ biến nhất của hiện tượng này là nổi mề đay.

Phản ứng tổng quát

Loại phản ứng này có thể liên quan đến nhiều hệ thống cơ thể. Đây là một phản ứng dị ứng nghiêm trọng được gọi là phản vệ (anna-fih-LACK-sis). Nổi mề đay thường xuất hiện. Tuy nhiên, các triệu chứng cũng có thể bao gồm:

  • Hụt hơi.
  • Sưng họng và miệng.
  • Nôn mửa.
  • Bệnh tiêu chảy.
  • Đau bụng quặn thắt.
  • Tụt huyết áp.
  • Ngất xỉu.
  • Sốc phản vệ  là dạng phản ứng cấp tính nghiêm trọng nhất của phản ứng thuốc.
  • Thở khò khè (tiếng rít, rít khi bạn thở).

Có những cách khác (không phải là phản ứng dị ứng thuốc cổ điển) hệ thống miễn dịch có thể phản ứng với một loại thuốc. Ví dụ: Kháng thể đối với một số loại thuốc có thể phá hủy hồng cầu. Sự phá hủy các tế bào hồng cầu này có thể gây thiếu máu. 

Loại phản ứng thuốc miễn dịch phổ biến nhất là phát ban trên da. Nó có thể được gọi là phát ban do thuốc. Trong những phản ứng này, da trở nên đỏ, kích ứng và có thể xuất hiện các vết sưng tấy. Các loại phản ứng da khác có thể xảy ra do thuốc. Ví dụ, vết bầm tím và loét cũng có thể xảy ra.

4. Các phản ứng tương tự dị ứng thuốc khác

dị ứng thuốc
Dị ứng thuốc có thể gây nên những vấn đề liên quan đến tính mạng

Quá liều

Quá liều là dùng nhiều hơn liều khuyến cáo hoặc quy định. Các phản ứng do sử dụng quá liều có thể có hại mà một người không nhận ra rằng nó đang xảy ra. Một trong những ví dụ điển hình về điều này là dùng quá liều do acetaminophen (Tylenol). Dùng quá liều có thể ảnh hưởng đến gan. Thông thường, bệnh nhân không biết rằng họ đang phản ứng quá liều cho đến khi tình trạng trở nên nghiêm trọng và có thể gây ra những tổn thương không thể phục hồi.

Tác dụng phụ dự kiến

Nhiều loại thuốc có tác dụng phụ đã biết. Một ví dụ cổ điển là một số thuốc kháng histamine gây buồn ngủ ở một tỷ lệ lớn bệnh nhân dùng chúng.

Tác dụng gián tiếp

Một ví dụ điển hình về tác dụng gián tiếp là khi thuốc kháng sinh làm mất vi khuẩn tốt trong ruột. Vi khuẩn mất đi dẫn đến bệnh tiêu chảy.  

Tương tác thuốc

Tương tác  thuốc xảy ra khi một người bị tác dụng phụ khi dùng hai loại thuốc cùng nhau. Điều này thường xảy ra khi hai thuốc chuyển hóa qua cùng một con đường ở gan. Ví du: Gan chuyển hóa erythromycin và theophylline qua cùng một con đường. Khi dùng chung, sự trao đổi chất của theophylline chậm lại. Theophylline có thể đạt đến mức độc hại. 

Tình trạng tồi tệ hơn của một tình trạng đã biết:  Một ví dụ về điều này là khi một người bị hen suyễn dùng một loại thuốc chẹn beta. Thuốc chẹn beta thường làm trầm trọng thêm bệnh hen suyễn.

Phản ứng  bất thường

Một số loại thuốc có xu hướng gây ra phản ứng bất thường vì những lý do mà chúng ta không hiểu. Một ví dụ của trường hợp này là đứt gân ở một bệnh nhân đang dùng kháng sinh nhóm quinolon như levofloxacin. Thuốc kháng sinh quinolone có khuynh hướng gây đứt gân. 

Dị ứng thuốc có thể gây nên các tác dụng nghiệm trọng đối với cơ thể. Khi dị ứng thuốc xảy ra, bệnh nhân cần được theo dõi nghiêm ngặt bởi các bác sĩ có chuyên môn cao. Chúng ta tuyệt đối không nên chủ quan trước các tình huống phản ứng thuốc tương tự này.

Xem thêm:

BÌNH LUẬN

Vui lòng nhập bình luận của bạn
Vui lòng nhập tên của bạn ở đây